“Eigenlijk had ik geen zin om te koken.”
“Eigenlijk ging je toen over mijn grens.”
“Eigenlijk zou ik graag weer een keer uit willen.”

In onze praktijk voor relatietherapie in Haarlem horen we dit woord opvallend vaak: eigenlijk. Je zou denken dat dit een onschuldig woord is, wat taalvulsel, maar niets is minder waar.

Eigenlijk geeft twee dingen aan. Ten eerste dat er onder het oppervlak een behoefte, gevoel, grens of zorg zit. Ten tweede, dat die verbloemd wordt, dat er te snel overheen wordt gegaan, en dat het daardoor niet de aandacht krijgt die het verdient.

Waarom we ons ‘eigenlijk’ wegdrukken

Er zijn soms goede redenen dat we niet direct en kraakhelder zeggen wat we diep van binnen voelen of bedoelen. Het kan zijn dat

  • Afwijzing of conflict spannend voelt. Je wilt de harmonie niet verstoren of bent bang dat de ander je afwijst. Misschien voel je je onveilig bij boosheid of conflict.
  • Je dit patroon hebt meegekregen. Misschien leerde je vroeger dat je niet te veel ruimte mocht innemen, dat jouw behoefte minder belangrijk was dan die van een ander.
  • Je verwart wegcijferen met liefde. Je denkt dat je zorgzaam bent door jezelf opzij te zetten, terwijl je eigenlijk jezelf tekortdoet.

Op korte termijn kan ‘eigenlijk’ de makkelijke weg lijken. Jij behoudt je rust en je partner is tevreden omdat die zijn of haar zin krijgt. En soms is daar niets mis mee.

Alleen, op de lange termijn betalen jij en je partner een hoge prijs. Als je structureel over je grenzen gaat en niet je eigen behoeften vervult, kan dat zorgen voor frustratie, verdriet, afstand en ontevredenheid.

Uitnodiging tot verdieping

Het woord eigenlijk kan dus een potentieel relatieprobleem bedekken. Maar het kan ook de sleutel zijn naar meer intimiteit en eerlijkheid. Wanneer je durft te onderzoeken wat je bedoelt en dat deelt, gebeurt er iets belangrijks:
  • Je komt dichter bij jezelf, omdat je trouw blijft aan wat je voelt en nodig hebt.
  • Je komt dichter bij je partner, omdat die de kans krijgt je écht te leren kennen.
Ja, dat kan spannend zijn. Misschien ben je bang dat je partner teleurgesteld of boos reageert, omdat je niet meegaat in wat de ander wil. Maar vaker brengt het juist opluchting: er komt ruimte, lucht, een gevoel van eerlijk contact. In plaats van schijn-harmonie ontstaat er werkelijke afstemming.

Van signaal naar gesprek

In relatietherapie gebruiken we dus ‘eigenlijk’ als ingang naar een dieper gesprek over wat er écht toe doet. Dat kun je thuis ook oefenen.
  1. Stop en verduidelijk. Vraag jezelf of je partner: Wat bedoel je precies met “eigenlijk”? Zo open je de deur naar een gesprek.
  2. Onderzoek de laag eronder. Gaat het om een behoefte (tijd, steun, erkenning), een grens (dit wil ik niet), of een zorg (ik maak me ongerust)? Benoem het: “Ik merk dat ik rust nodig heb.” of “Dit gaat over mijn grens.”
  3. Maak het concreet. Zeg niet: “Eigenlijk wil ik meer rust.” Maar: “Ik wil vanavond een half uur alleen wandelen om op te laden.”
  4. Onderhandel met respect. Als jouw behoefte en die van je partner schuren, ga dan niet de strijd met elkaar aan, maar zoek naar een gezamenlijk gedragen besluit. Luisteren, begrijpen en geven en nemen horen daar allemaal bij.

Tot slot

Het woord eigenlijk is geen teken van zwakte, maar een signaal dat er iets wezenlijks aandacht nodig heeft. Wanneer je dat serieus neemt, kan het de ingang zijn naar een eerlijker gesprek en daarmee naar meer verbinding met jezelf én met je partner.

Versterk je relatie

Wij zijn Ilja en Fleur, relatietherapeuten en samen ook een stel. In onze praktijk in Haarlem en Den Haag begeleiden we stellen naar meer vertrouwen, verbinding en verdieping. Daarnaast zijn we auteurs van het relatieboek De Kunst van het Gesprek.

In onze maandelijkse nieuwsbrief delen we inspiratie, inzichten en praktische handvatten voor een sterkere relatie. Schrijf je hieronder in en ontvang een mooi werkboek voor meer waardering in je relatie.

Ilja en Fleur van Roon | De Kunst van Relaties